Tag Archief van: bodemdaling

Webinars en deelexpeditie

Webinars en deelexpeditie



Sinds 2020 organiseert het NOBV regelmatig
webinars. De opnames zijn op deze pagina te.
vinden. De meest recente bevindingen van het
NOBV zijn te vinden op de pagina Bevindingen.

VIPNL/NOBV Webinar Natte teelten, 4 december 2023

Soorten teelt, teeltuitdagingen, verdienvermogen 

>> Kijk hier het webinar terug

  • Presentator Roel van Gerwen (Natuurlijke zaken/VIPNL) ging in gesprek met Arnoud de Vries (Natuurlijke zaken/VIPNL) en Pui Mee Chan (NOBV/STOWA) over de stand van zaken van onderzoek naar natte gewassen;
  • Jeroen Pijlman (Louis Bolk Instituut) ging in op verschillende soorten natte teelten;
  • Abco de Buck (Louis Bolk Instituut) gaf een presentatie over teeltuitdagen en eerste resultaten;
  • Peter van der Maas (Van Hall Larenstein Universiteit) ging in op de markt voor natte teelten en verdienmodellen.

Webinar Drie jaar NOBV: waar staan we?, 3 juli 2023 

Maatregel-effect relaties, methaanemissies, modelleren

>> Kijk hier het webinar terug

  • NOBV-programmamanager Pui Mee Chan (STOWA) gaf een korte introductie over het onderzoeksprogramma.
  • Postdoc onderzoeker Ralf Aben (Radboud Universiteit Nijmegen), onderzoeker Merit van den Berg, (Vrije Universiteit), postdoc researcher Alexander Buzacott (Vrije Universiteit) en trekker van het NOBV-onderzoeksconsortium Gilles Erkens (Deltares/Universiteit Utrecht) gingen in op onder andere de stand van zaken na drie jaar meten, grondwaterstand en maatregel-effect relaties, methaanemisies en modelleren.
  • Douwe Jonkers (programmamanager Veen/ministerie van LNV) en Chris van Naarden (voorzitter subwerkgroep kennis/ministerie van LNV) schoven aan voor een gesprek over de opgave in het landelijk gebied en voor een doorkijk naar het vervolg van het programma.

VIPNL/NOBV-Webinar Veenmos, 5 juni 2023 

Veenontwikkeling, veenmosteelt, substraten

>> Kijk hier het webinar terug

  • Ecoloog Ron van ’t Veer ging in op het ontstaan van hoogveen in West-Nederland en veenontwikkeling nu.
  • Gijs van Dijk (onderzoeker bij B-Ware) gaf een toelichting op het experiment met veenmos in het Ilperveld.
  • Marco Zevenhoven, adjunct-directeur bij het Europees kenniscentrum voor substraten RHP, gaf een presentatie over de toekomst van potgrond- en substraatindustrie.
  • Presentator Roel van Gerwen besprak het bredere toekomstperspectief van veenmos met Arjan van Rijn (bestuurder Waterschap Amstel, Gooi en Vecht en melkveehouder), Peter de Ruyter (Landschapsarchitect), Maarten Breedveld (programma- en projectleider Natuurherstel Veenweiden bij het Zuid-Hollands Landschap).

Webinar Bodembeweging meten met LiDAR en InSAR, 3 april 2023

Bodembeweging, meettechnieken, satellietmetingen

>> Kijk hier het webinar terug

  • Onderzoeker en adviseur Sanneke van Asselen (Deltares) ging in op bodembeweging en verschillende methoden om bodembeweging te meten. Hoeveel bewegen veenbodems eigenlijk in een jaar? Waarom is het belangrijk om dat te meten en welke meetmethodes zijn er?
  • Ramon Hanssen, hoogleraar Geodesie (landmeetkunde) en Satelliet-aardobservatie aan de TU Delft, liet de laatste ontwikkelingen en inzichten over het gebruik van InSAR voor het meten van bodembeweging zien.
  • Roeland de Zeeuw, Managing Director bij Shore Monitoring & Research, gaf een presentatie over de inzet van LiDAR. Wat weten we inmiddels over het meten van bodembeweging met LiDAR?

VIPNL/NOBV-Webinar Klei in veen, 30 januari 2023 

Mechanismen in de bodem, veldproeven, labproeven, beschikbaarheid van klei

>> Kijk hier het webinar terug

  • Mariet Hefting (Universiteit Utrecht/NOBV/VIPNL) gaf een presentatie over mechanismen in de bodem. Waarom breekt veen af en welk effect heeft het toevoegen van klei op het proces van veenafbraak en op de uitstoot van broeikasgassen?
  • Maaike van Agtmaal (Louis Bolk Instituut/VIPNL) ging in op praktijkproeven met klei in veen. Welke pilots lopen er? Hoeveel soorten klei zijn er eigenlijk en is elke kleisoort bruikbaar?
  • moderator Frank Lenssinck (VIC/VIPNL) ging in gesprek met Bernd van den Berg, Beleidsadviseur bodemdaling veenweiden bij het Hoogheemraadschap Schieland en de Krimpenerwaard, en Joyce Zuijdam (Rijkswaterstaat) over de mogelijkheden en voorwaarden voor toepassing in de praktijk.

VIPNL/NOBV-Webinar Boeren bij een hoog grondwaterpeil, 21 november 2022

Mechanismen in de bodem, praktijkproeven, broeikasgasmetingen

>> Kijk hier het webinar terug

  • Joost Keuskamp (Universiteit Utrecht/NOBV) gaf een presentatie over bodemmechanismen. Waarom breekt veen af en waarom is het belangrijk om deze mechanismen te begrijpen?
  • Idse Hoving (WUR) ging in op praktijkproeven met een hoog grondwaterpeil. Ype van der Velde (Vrije Universiteit/NOBV) ging aansluitend in op de broeikasgasemissies bij deze praktijkproeven.
  • Presenator Roel van Gerwen (VIPNL) ging in gesprek met Wim Honkoop (PPP Agro-advies) en melkveehouder Frank de Wit over hun ervaringen in het veld met een hoog grondwaterpeil.
  • Tot slot gingen Roel van Gerwen en Bert de Groot, Hoogheemraad bij het Hoogheemraadschap de Stichtse Rijnlanden en agrariër, met elkaar in gesprek over de stand van zaken.

Deelexpeditie 30 mei 2022: metingen met eddy covariance, lachgasmetingen, ruimtelijke variatie, opschaling en vliegtuigmetingen

De Deelexpeditie van 30 mei vond plaats in samenwerking met het Nationaal Kennisprogramma Bodemdaling (NKB), Wageningen University (WU) en TNO.

>> Kijk hier deze deelexpeditie terug

  • Bart Kruijt, onderzoeker bij de WU op het gebied van klimaatverandering, koolstofcyclus, land-atmosfeer interacties en het Amazonegebied, ging in op het meten van de variatie in CO2– en methaanemissies met vaste en mobiele eddy covariance;
  • Onderzoeker Arnoud Frumau van TNO gaf een toelichting op lachgasmetingen met behulp van eddy covariance en geavanceerde apparatuur;
  • Ronald Hutjes, universitair hoofddocent landgebruik-klimaat interacties aan de WU, zoomde in op het integreren van metingen tussen de perceel- en landschapsschaal met de vliegtuigmetingen die de WU uitvoert binnen het NOBV.

Deelexpeditie 28 maart 2022: mobiele metingen, biochemische processen, stikstof en de koolstofcyclus en innovaties aan meetapparatuur

De Deelexpeditie van 28 maart vond plaats in samenwerking met het Nationaal Kennisprogramma Bodemdaling (NKB) en de Radboud Universiteit Nijmegen (RUN).

>> Kijk hier de deelexpeditie terug. 

  • Junior onderzoeker Tom Heuts en Reinder Nouta, projectleider en onderzoeker bij Wetterskip Fryslan, gaven een toelichting op de mobiele metingen die de RUN uitvoert binnen het NOBV.
  • Onderzoeker Christian Fritz en Fons Smolder, bijzonder hoogleraar biogeochemie, gingen in op biochemische processen, stikstof en de koolstofcyclus.
  • Post-doc onderzoeker Ralf Aben zoomde samen met AIO Judith van der Knaap in op locaties waar de Radboud Universiteit onderzoek doet en op innovaties op het gebied van meetapparatuur.

Webinar 9 december 2021. Twee jaar NOBV: waar staan we?

Klimaatopgave, broeikasgasmetingen, bodemprocessen, modelleren, monitoren.

>> Kijk hier het webinar terug

  • Presentator Inge Diepman ging in gesprek met NOBV-programmamanager Pui Mee Chan (STOWA/NOBV) en Gilles Erkens (Deltares/UU), trekker van het NOBV-onderzoeksconsortium, over de achtergrond van het onderzoek en de eerste bevindingen.
  • Ralf Aben (Radboud Universiteit Nijmegen) ging in op het meten aan broeikasgassen.
  • Mariet Hefting (Universiteit Utrecht) lichtte de bodemprocessen die broeikasgassen veroorzaken toe.
  • Jim Boonman (Vrije Universiteit) legde uit hoe bevindingen gemodelleerd kunnen worden om effecten beter te kunnen voorspellen.
  • Gilles Erkens (Deltares/Universiteit Utrecht) ging in op de monitoring van maatregelen in het veenweidegebied om broeikasgassen tegen te gaan en de noodzaak van meerjarig meten.
  • Tot slot schoof Douwe Jonkers (ministerie van LNV) aan om in gesprek te gaan over de opgave in het landelijk gebied en de vertaling van data naar beleid.

VIPNL/NOBV-webinar 5 oktober 2021: Lisdoddeteelt in het Nederlandse veenweidegebied: waar staan we?

Pilots, afzetmogelijkheden, life cycle assessment, oogstmethoden en draagkracht, oogstmoment, nutriënten en water, broeikasgasmetingen.

>> Kijk hier het webinar terug

  • Presentator Pui Mee Chan, (STOWA/programmaleider NOBV) ging onder andere in gesprek met Ed Buijs (gemeente Amsterdam) over de pilot in de Burkmeer.
  • Jeroen Pijlman (Louis Bolk Instituut) gaf een overzicht van pilots in Nederland.
  • Gerben Nij Bijvank (The Spring Company) ging in op de markt en afzetmogelijkheden voor lisdodde.
  • Marle de Jong gaf een toelichting op de life cycle assessment (LCA) van lisdodde als isolatieplaatmateriaal.
  • Youri Egas (KTC Zegveld) en Monique Bestman (Louis Bolk Instituut) brachten de aanleg van een perceel lisdodde, oogstmethoden en draagkracht van lisdodde in beeld.
  • Jeroen Pijlman en Monique Bestman zoomden in op onder meer oogstmoment, nutriënten en water.
  • Onderzoeker Merit van den Berg (Vrije Universiteit) ging in op broeikasgasemissies bij lisdoddeteelt.

Deelexpeditie 27 september 2021: bodemdalingsonderzoek, modelering met SWAP-ANIMO, veenkolommen en lachgasmetingen

De Deelexpeditie van 27 september vond plaats in samenwerking met het Nationaal Kennisprogramma Bodemdaling (NKB) en Wageningen Environmental Research (WENR). >> Kijk hier de deelexpeditie terug. 

  • Rudi Hessel, onderzoeker Bodem, water en landgebruik, gaf een korte toelichting op de NOBV-meetlocaties in Zegveld en Lange Weide;
  • Hydrologisch onderzoeker Harry Massop zoomde in op de lopende bodemdalingsonderzoeken die WENR in Zegveld doet binnen het NOBV en op de samenhang tussen bodemdalingsprocessen en broeikasgasemissies;
  • Jan van den Akker, onderzoeker bodemfysica en mechanica, ging in op modelering met SWAP-ANIMO en PhD Erne Blondeau, ging in op de experimenten van veenkolommen die plaatsvinden ten behoeve van de modellering;
  • Tot slot gaf PhD Jordy van ‘t Hull een toelichting op de lachgasmetingen die WENR uitvoert binnen het NOBV.

Deelexpeditie 7 juni 2021: Microbiële processen in de bodem die leiden tot veenafbraak

In de deelexpeditie van 7 juni 2021 gingen we in samenwerking met de Universiteit Utrecht en B-Ware in op microbiële processen in de bodem die leiden tot veenafbraak. Welke processen vinden er plaats in de bodem en welke variabelen spelen daarin een rol? Onderzoekers Mariet Hefting (Universiteit Utrecht), Gijs van Dijk (B-Ware) en Laura Knops (Universiteit Utrecht) namen de deelnemers mee in deze bodemprocessen en legden uit wat het effect daarvan is op de emissies. Via een vlog van Laura Knops kregen de deelnemers een kijkje in het lab van de Universiteit Utrecht. Natuurlijk was er ook ruimte om met elkaar in gesprek te gaan en vragen te stellen.

>> Kijk hier deze deelexpeditie terug. 

Deelexpeditie 15 maart 2021: bodemdaling in relatie tot broeikasgasemissies in veenweidegebied

Op 15 maart 2021 gingen we in de Deelexpeditie in samenwerking met Deltares en de TU Delft in op bodemdaling in relatie tot broeikasgasemissies in veenweidegebied.

>> Kijk hier de deelexpeditie terug. 

  • Gilles Erkens, onderzoeker bij Deltares en trekker van het NOBV onderzoeksconsortium, zoomde in op de samenhang tussen bodemdalingsprocessen en broeikasgasemissie in veenweidegebied;
  • Onderzoeker Sanneke van Asselen (Deltares) ging in op het meten van bodembeweging, verschillende meetmethoden en de eerste meetresultaten en bevindingen;
  • We namen een kijkje in het veld bij een bodemmonstername op één van de onderzoekslocaties en in het lab waar de bemonstering, veenbeschrijving en samendrukkingsproeven plaatsvinden. Deze video kunt u hier terugkijken.
  • Tot slot gaf Ramon Hanssen, hoogleraar Geodesie (landmeetkunde) en Satelliet-aardobservatie aan de TU Delft, een toelichting op het gebruik van InSAR in veenweidegebieden.

Deelexpeditie 14 december 2020: hydrologie, Peatland-VU model en de effecten van waterbeheer en het (klimatologisch en hydrologisch)milieu op condities voor microben

Op 14 december 2020 organiseerden we in samenwerking met de Vrije Universiteit een online Deelexpeditie.

>> Kijk hier deze deelexpeditie terug.

Wat kwam er in deze editie aan bod:

  • Onderzoeker Ype van der Velde (VU) gaf een overzicht van de lopende onderzoeken vanuit de VU naar de effecten van maatregelen op broeikasgasemissies;
  • Ko van Huissteden (VU) ging in op het Peatland-VU model en op de complexiteit van het modelleren van CO2- en methaanfluxen uit de bodem;
  • PhD Jim Boonman (VU) zoomde in op zijn onderzoek naar de effecten van waterbeheer en het (klimatologisch en hydrologisch) milieu op condities voor microben om daarmee de kwetsbaarheid van veenbodems in te schatten. Jim Boonman maakte voor zijn presentatie ook een vlog vanuit het veld. Deze kunt u hier bekijken.

Deelexpeditie 29 juni 2020: toelichting onderzoeksprogramma, meetlocaties, meetmethoden, waterinfiltratiesystemen, natte teelten

  • Pui Mee Chan, deelexpeditietrekker en programmaleider NOBV, gaf vanuit de studio een toelichting op de achtergrond en doelstellingen van het NOBV;
  • Gilles Erkens, onderzoeker bij Deltares en trekker van het NOBV onderzoeksconsortium, was aanwezig om meer te vertellen over de meetlocaties, methoden en maatregelen;
  • NKB-kennismakelaars Erik Jansen (Waterinfiltratiesystemen) en Roelof Westerhof (Natte teelten) waren er om vragen te beantwoorden over deze onderwerpen;
  • Chris van Naarden (ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit) gaf een toelichting op de rol van de Regiegroep Veenweiden;
  • Via minivlogs kregen de kijkers een blik in het veld bij verschillende onderzoekslocaties.

Deelexpeditie

Deelexpeditie



Het NOBV organiseerde van eind 2020 tot medio 2022 organiseerde in samenwerking met het Nationaal Kennisprogramma Bodemdaling (NKB) de Deelexpeditie Broeikasgassen Veenweiden. De opnames van de bijeenkomsten zijn op deze pagina te vinden.

Deelexpeditie 30 mei 2022: metingen met eddy covariance, lachgasmetingen, ruimtelijke variatie, opschaling en vliegtuigmetingen

De Deelexpeditie van 30 mei vond plaats in samenwerking met het Nationaal Kennisprogramma Bodemdaling (NKB), Wageningen University (WU) en TNO.

>> Kijk hier deze deelexpeditie terug

  • Bart Kruijt, onderzoeker bij de WU op het gebied van klimaatverandering, koolstofcyclus, land-atmosfeer interacties en het Amazonegebied, ging in op het meten van de variatie in CO2– en methaanemissies met vaste en mobiele eddy covariance;
  • Onderzoeker Arnoud Frumau van TNO gaf een toelichting op lachgasmetingen met behulp van eddy covariance en geavanceerde apparatuur;
  • Ronald Hutjes, universitair hoofddocent landgebruik-klimaat interacties aan de WU, zoomde in op het integreren van metingen tussen de perceel- en landschapsschaal met de vliegtuigmetingen die de WU uitvoert binnen het NOBV.

Deelexpeditie 28 maart 2022: mobiele metingen, biochemische processen, stikstof en de koolstofcyclus en innovaties aan meetapparatuur

De Deelexpeditie van 28 maart vond plaats in samenwerking met het Nationaal Kennisprogramma Bodemdaling (NKB) en de Radboud Universiteit Nijmegen (RUN).

>> Kijk hier de deelexpeditie terug. 

  • Junior onderzoeker Tom Heuts en Reinder Nouta, projectleider en onderzoeker bij Wetterskip Fryslan, gaven een toelichting op de mobiele metingen die de RUN uitvoert binnen het NOBV.
  • Onderzoeker Christian Fritz en Fons Smolder, bijzonder hoogleraar biogeochemie, gingen in op biochemische processen, stikstof en de koolstofcyclus.
  • Post-doc onderzoeker Ralf Aben zoomde samen met AIO Judith van der Knaap in op locaties waar de Radboud Universiteit onderzoek doet en op innovaties op het gebied van meetapparatuur.

Deelexpeditie 27 september 2021: bodemdalingsonderzoek, modelering met SWAP-ANIMO, veenkolommen en lachgasmetingen

De Deelexpeditie van 27 september vond plaats in samenwerking met het Nationaal Kennisprogramma Bodemdaling (NKB) en Wageningen Environmental Research (WENR). >> Kijk hier de deelexpeditie terug. 

  • Rudi Hessel, onderzoeker Bodem, water en landgebruik, gaf een korte toelichting op de NOBV-meetlocaties in Zegveld en Lange Weide;
  • Hydrologisch onderzoeker Harry Massop zoomde in op de lopende bodemdalingsonderzoeken die WENR in Zegveld doet binnen het NOBV en op de samenhang tussen bodemdalingsprocessen en broeikasgasemissies;
  • Jan van den Akker, onderzoeker bodemfysica en mechanica, ging in op modelering met SWAP-ANIMO en PhD Erne Blondeau, ging in op de experimenten van veenkolommen die plaatsvinden ten behoeve van de modellering;
  • Tot slot gaf PhD Jordy van ‘t Hull een toelichting op de lachgasmetingen die WENR uitvoert binnen het NOBV.


Deelexpeditie 7 juni 2021: Microbiële processen in de bodem die leiden tot veenafbraak

In de deelexpeditie van 7 juni 2021 gingen we in samenwerking met de Universiteit Utrecht en B-Ware in op microbiële processen in de bodem die leiden tot veenafbraak. Welke processen vinden er plaats in de bodem en welke variabelen spelen daarin een rol? Onderzoekers Mariet Hefting (Universiteit Utrecht), Gijs van Dijk (B-Ware) en Laura Knops (Universiteit Utrecht) namen de deelnemers mee in deze bodemprocessen en legden uit wat het effect daarvan is op de emissies. Via een vlog van Laura Knops kregen de deelnemers een kijkje in het lab van de Universiteit Utrecht. Natuurlijk was er ook ruimte om met elkaar in gesprek te gaan en vragen te stellen.

>> Kijk hier deze deelexpeditie terug. 


Deelexpeditie 15 maart 2021: bodemdaling in relatie tot broeikasgasemissies in veenweidegebied

Op 15 maart 2021 gingen we in de Deelexpeditie in samenwerking met Deltares en de TU Delft in op bodemdaling in relatie tot broeikasgasemissies in veenweidegebied.

>> Kijk hier de deelexpeditie terug. 

  • Gilles Erkens, onderzoeker bij Deltares en trekker van het NOBV onderzoeksconsortium, zoomde in op de samenhang tussen bodemdalingsprocessen en broeikasgasemissie in veenweidegebied;
  • Onderzoeker Sanneke van Asselen (Deltares) ging in op het meten van bodembeweging, verschillende meetmethoden en de eerste meetresultaten en bevindingen;
  • We namen een kijkje in het veld bij een bodemmonstername op één van de onderzoekslocaties en in het lab waar de bemonstering, veenbeschrijving en samendrukkingsproeven plaatsvinden. Deze video kunt u hier terugkijken.
  • Tot slot gaf Ramon Hanssen, hoogleraar Geodesie (landmeetkunde) en Satelliet-aardobservatie aan de TU Delft, een toelichting op het gebruik van InSAR in veenweidegebieden.

Deelexpeditie 14 december 2020: hydrologie, Peatland-VU model en de effecten van waterbeheer en het (klimatologisch en hydrologisch)milieu op condities voor microben

Op 14 december 2020 organiseerden we in samenwerking met de Vrije Universiteit een online Deelexpeditie.

>> Kijk hier deze deelexpeditie terug.

Wat kwam er in deze editie aan bod:

  • Onderzoeker Ype van der Velde (VU) gaf een overzicht van de lopende onderzoeken vanuit de VU naar de effecten van maatregelen op broeikasgasemissies;
  • Ko van Huissteden (VU) ging in op het Peatland-VU model en op de complexiteit van het modelleren van CO2- en methaanfluxen uit de bodem;
  • PhD Jim Boonman (VU) zoomde in op zijn onderzoek naar de effecten van waterbeheer en het (klimatologisch en hydrologisch) milieu op condities voor microben om daarmee de kwetsbaarheid van veenbodems in te schatten. Jim Boonman maakte voor zijn presentatie ook een vlog vanuit het veld. Deze kunt u hier bekijken.

Deelexpeditie 29 juni 2020
Op 29 juni 2020 vond de eerste bijeenkomst plaats van de Deelexpeditie Broeikasgassen Veenweiden, georganiseerd door STOWA, NOBV en het NKB. U kunt de bijeenkomst hier terugkijken. De vlogs zijn hier te bekijken.

Wat waren de onderwerpen in deze editie?

  • Pui Mee Chan, deelexpeditietrekker en programmaleider NOBV, gaf vanuit de studio een toelichting op de achtergrond en doelstellingen van het NOBV;
  • Gilles Erkens, onderzoeker bij Deltares en trekker van het NOBV onderzoeksconsortium, was aanwezig om meer te vertellen over de meetlocaties, methoden en maatregelen;
  • NKB-kennismakelaars Erik Jansen (Waterinfiltratiesystemen) en Roelof Westerhof (Natte teelten) waren er om vragen te beantwoorden over deze onderwerpen;
  • Chris van Naarden (ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit) gaf een toelichting op de rol van de Regiegroep Veenweiden;
  • Via minivlogs kregen de kijkers een blik in het veld bij verschillende onderzoekslocaties.